SpaceX vangt voor het eerst deel van Starship-raket op met lanceertoren

SpaceX heeft zaterdag voor het eerst het bovenste deel van een Starship-raket terug laten vangen door de lanceertoren bij Starbase in Texas. Dat gebeurde met de mechanische armen van de toren, na terugkeer van een testvlucht. Het bedrijf van Elon Musk noemt die vangst een primeur voor de ruimtevaartsector. Het ziet de vangst als een stap richting een volledig herbruikbare raket.

Starship is de grootste raket die SpaceX heeft gebouwd. Hij bestaat uit twee losse delen. De onderste trap, de Super Heavy-booster, tilt de raket vanaf de grond de ruimte in. Het bovenste ruimteschip vliegt daarna op eigen kracht verder en kan zelf in een baan om de aarde komen. Beide delen zijn ontworpen om na een vlucht terug te keren naar de lanceerbasis. Zo kunnen ze snel opnieuw worden gebruikt, in plaats van na elke vlucht te worden afgedankt zoals bij een traditionele wegwerpraket.

Het ruimteschip van deze testvlucht ging ongeveer twintig uur eerder de lucht in vanaf Starbase. Het maakte zo’n veertien rondjes om de aarde voordat het terugkeerde naar de lanceerbasis. Daar werd het opgevangen door de lanceertoren.

De lanceertoren vangt de raket niet met een parachute of op een los landingsplatform. Twee mechanische armen klemmen om het terugkerende deel zodra dat boven de toren hangt. Dat moet een raket binnen enkele uren na een vlucht opnieuw inzetbaar maken, zonder transport naar een fabriek. Voor zo’n vangst moet de raket zelf tot op enkele meters nauwkeurig terugkeren naar de plek waar hij vertrok. Dat kan alleen met boordcomputers die voortdurend de eigen positie en snelheid bijhouden.

De Super Heavy-booster van deze testvlucht ging wel verloren. Die kwam neer in de zee en vloog in brand. Het ruimteschip zelf werd ondertussen wel veilig door de lanceertoren opgevangen. Volgens SpaceX brak de booster zijn eigen vangpoging zelf af. Het geleidingssysteem van de raket, dat positie en snelheid bijhoudt, detecteerde ongeveer zes en een halve minuut na de lancering dat de booster niet goed stond voor een vangst bij de toren. De booster week daarop uit naar een noodlanding op zee. Daar werd de raket vernietigd door het vluchtbeëindigingssysteem. Dat systeem laat een raket automatisch ontploffen zodra die van zijn toegestane vluchtpad afwijkt, zodat de brokstukken boven zee vallen in plaats van op bevolkt gebied.

Starship is voor SpaceX de kernraket voor de komende jaren. Hij moet grote hoeveelheden satellieten gaan vervoeren, bemande missies naar de maan voor het Amerikaanse ruimteagentschap NASA, en op termijn ook vluchten naar Mars. Hoe vaker een booster en een ruimteschip heel en snel opnieuw inzetbaar landen, hoe goedkoper elke volgende lancering wordt. Dezelfde onderdelen hoeven dan niet telkens opnieuw te worden gebouwd.

SpaceX test de twee vangsystemen, dat van het ruimteschip en dat van de booster, bewust gefaseerd op opeenvolgende testvluchten. Het bedrijf wil niet in één keer alles foutloos laten verlopen. Bij deze vlucht lukte de vangst van het ruimteschip voor het eerst. De afzonderlijke vangst van de Super Heavy-booster slaagde nog niet en eindigde in een noodlanding op zee.