Kabinet keurt Amerikaanse sancties tegen Internationaal Strafhof af

Sinds 6 februari 2025 sanctioneert de Amerikaanse regering functionarissen van het Internationaal Strafhof die onderzoek doen naar Amerikaanse staatsburgers, of naar bondgenoten die geen partij zijn bij het Statuut van Rome. ¹ De basis is een presidentieel Executive Order. ¹ Hoofdaanklager Karim Khan werd als eerste gesanctioneerd. ¹

Het kabinet keurt die sancties af. In een Kamerbrief van 1 december 2025 schrijft het kabinet dat internationale hoven zonder inmenging hun taak moeten kunnen doen. ² Diezelfde brief noemt de antiboycotverordening van de EU als middel om de gevolgen van de sancties te beperken. ³ Het kabinet zegt toe zich hiervoor in te zetten binnen de EU, mocht een volgende Amerikaanse sanctieronde het werk van het Hof serieus gaan hinderen. ³

Microsoft trekt de stekker eruit

De sancties grepen in mei 2025 ook in op de dagelijkse praktijk van het Hof. ⁴ De hoofdaanklager kreeg toen, op last van de Amerikaanse regering, geen toegang meer tot de diensten van Microsoft. ⁴ Het incident liet zien dat Amerikaanse sancties ook zonder militaire of financiële dwangmiddelen een internationale rechtbank kunnen raken, via een commercieel bedrijf dat aan Amerikaans recht onderworpen is. Internationale instellingen als het Hof blijken daarmee mede afhankelijk van de bereidheid van Amerikaanse techbedrijven om diensten te blijven leveren.

Dat maakt de positie van het kabinet lastiger dan een gewone diplomatieke afkeuring. Nederland is gastland van het Hof en moet het functioneren ervan faciliteren, terwijl een bondgenoot dat functioneren met sancties bemoeilijkt. Het kabinet kiest voor een dubbel spoor: publiekelijk protest via de Kamerbrief, en de belofte om de antiboycotverordening van de EU te activeren als de Amerikaanse druk op het Hof verder oploopt. ³